Αναγνωρίζω και διαχειρίζομαι τα συναισθήματά μου

Οι μαθητές/τριες της Α΄ τάξης, στο πλαίσιο συνέχισης των δράσεων για την προαγωγή της ψυχικής υγείας, συμμετείχαν σε βιωματικές και παιγνιώδεις εκπαιδευτικές δραστηριότητες με στόχο την αναγνώριση, την έκφραση και τη διαχείριση των συναισθημάτων τους. Ειδικότερα, μέσω της χρήσης δαχτυλόκουκλων, διερεύνησαν βασικά συναισθήματα, αναγνώρισαν τις συνθήκες εκδήλωσής τους και μοιράστηκαν προσωπικές σκέψεις και εμπειρίες, ενισχύοντας την αυτογνωσία και την ενσυναίσθησή τους. Παράλληλα, μέσα από την επεξεργασία κοινωνικής ιστορίας με θέμα τον θυμό, οι μαθητές/τριες προβληματίστηκαν σχετικά με τους παράγοντες που τον προκαλούν και εξοικειώθηκαν με κατάλληλες στρατηγικές διαχείρισής του. Συγκεκριμένα, γνώρισαν και εξασκήθηκαν στην τεχνική της χελώνας, μια στρατηγική αυτορρύθμισης που τους ενθαρρύνει να κάνουν μια παύση όταν θυμώνουν, να ηρεμούν, να αναγνωρίζουν τα συναισθήματά τους και να επιλέγουν έναν κατάλληλο τρόπο αντίδρασης. Στόχο των συγκεκριμένων εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων αποτέλεσε η ενίσχυση της συναισθηματικής επίγνωσης, διότι η αναγνώριση και η διαχείριση των συναισθημάτων συνιστούν βασικές προϋποθέσεις για την ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών, την ενίσχυση της αυτορρύθμισης και την οικοδόμηση υγιών διαπροσωπικών σχέσεων.

Επιμέλεια: Δήμητρα Μουντζή ΠΕ71 & Παναγιώτα Ανδρέου ΠΕ70

Μακεδονικός Αγώνας

Ο Μακεδονικός Αγώνας (1904–1908) ήταν μια σειρά από ένοπλες και πολιτικές συγκρούσεις που έλαβαν χώρα στη Μακεδονία, με σκοπό την προστασία του ελληνικού πληθυσμού. Στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα, η Μακεδονία ανήκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, αλλά διάφορα γειτονικά κράτη (ιδίως η Βουλγαρία) προσπαθούσαν να επηρεάσουν τους κατοίκους της. Το ελληνικό κράτος, αλλά και εθελοντές από κάθε γωνιά της Ελλάδας (Κρήτη, Μάνη, Θεσσαλία), οργανώθηκαν για να υπερασπιστούν τα ελληνικά χωριά, τα σχολεία και τους ντόπιους πληθυσμούς. Ο Μακεδονικός Αγώνας κράτησε ζωντανό τον ελληνισμό της Μακεδονίας. Χωρίς αυτή την αντίσταση, η Μακεδονία δεν θα είχε καταφέρει να ενωθεί με την Ελλάδα λίγα χρόνια αργότερα, κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους (1912–1913). Στον Μακεδονικό Αγώνα ξεχώρισαν σπουδαίες προσωπικότητες:
Παύλος Μελάς, Αξιωματικός του ελληνικού στρατού από την Αθήνα. Η απόφασή του να πάει στη Μακεδονία και ο ηρωικός του θάνατος το 1904 στο χωριό Στάτιστα ξεσήκωσαν ολόκληρο το πανελλήνιο.
Ίων Δραγούμης & Λάμπρος Κορομηλάς, Διπλωμάτες που οργάνωσαν μυστικά το δίκτυο υποστήριξης και τα ελληνικά σχολεία μέσα από τα προξενεία της Θεσσαλονίκης και του Μοναστηρίου.
Ντόπιοι Μακεδονομάχοι & Δάσκαλοι: Απλοί ντόπιοι κάτοικοι (όπως ο Καπετάν Κώττας, ο Ευάγγελος Νάτσης κ.ά.) και δάσκαλοι που διακινδύνευαν καθημερινά τη ζωή τους για να κρατήσουν ανοιχτά τα ελληνικά σχολεία. Η μνήμη του Μακεδονικού Αγώνα παραμένει ζωντανή στη συλλογική μας συνείδηση μέσα από διάφορες μορφές. Το μυθιστόρημα της Πηνελόπης Δέλτα, «Στα μυστικά του Βάλτου», περιγράφει με συναρπαστικό τρόπο τη ζωή και τους αγώνες των Μακεδονομάχων στη λίμνη των Γιαννιτσών. Σε πολλές πόλεις και χωριά της Ελλάδας υπάρχουν προτομές του Παύλου Μελά, ενώ δρόμοι, σχολεία και Δήμοι φέρουν τα ονόματα των Ηρώων του Αγώνα. Το Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα στη Θεσσαλονίκη φιλοξενεί κειμήλια, στολές, όπλα και σπάνιο φωτογραφικό υλικό της εποχής.

Οι μαθητές των τάξεων Δ', Ε' και ΣΤ' παρακολούθησαν παρουσίαση σχετική με το θέμα. Δόθηκε έμφαση στις σχέσεις των Βαλκανικών κρατών μεταξύ τους, από τις αρχές του 19ου αιώνα μέχρι τις αρχές του 20ου αι. Δεδομένου ότι πρόκειται για ένα περίπλοκο ζήτημα, που σχετίζεται με διαφορετικούς λαούς και εθνότητες, οι εκπ/κοί που επιμελήθηκαν την παρουσίαση εξήγησαν με όσο το δυνατό απλά λόγια, πώς δημιουργήθηκαν οι αντιπαλότητες ανάμεσα στα Βαλκανικά κράτη, ποια ήταν τα κίνητρα, ποιοι οι υποκινητές και παρουσίασαν τη συμβολή σημαντικών προσώπων- πρωταγωνιστών της ελληνικής πολιτικής σκηνής. 

Επιμέλεια παρουσίασης: Σιώμος Κωνσταντίνος ΠΕ71 & Πάτσιου Μιχαέλα ΠΕ71

Παγκόσμια Ημέρα Επανεκκίνησης Καρδιάς

Ρεκόρ συμμετοχής, χιλιάδες παιδιά, ένα μήνυμα ζωής! Οι μαθητές/τριες των τάξεων Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄ του σχολείου μας συμμετείχαν διαδικτυακά στη μεγάλη πανελλήνια δράση του KIDS SAVE LIVES – Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές, μαθαίνοντας τη σημασία της Καρδιοπνευμονικής Αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ). Η φετινή δράση έγραψε ιστορία, καταρρίπτοντας το πανελλήνιο ρεκόρ με 77.195 μαθητές από 1.227 σχολεία στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά στο σχολείο μας η εκπαίδευση στις Πρώτες Βοήθειες και την ΚΑΡΠΑ αποτελεί σταθερή προτεραιότητα. Καθ’ όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς οι μαθητές/τριες από την Α΄ έως και τη ΣΤ΄ Δημοτικού αποκτούν πολύτιμες γνώσεις και δεξιότητες ζωής. Γιατί όλοι μπορούν να σώσουν μια ζωή, ακόμη και τα παιδιά!
Οργάνωση & Επιμέλεια: Λεωνίδα Ελένη ΠΕ11 με τη συμμετοχή των εκπ/τικών: Κωνσταντινίδου Χριστίνα ΠΕ70, Μπουμπουλέντρα Πωλίνα-Νίκη ΠΕ70, Ορφανίδου Ιουλία ΠΕ70

Οι δάσκαλοι του κόσμου.....

Στο βιβλίο «Δάσκαλος σε δύο ρόδες» της Μαρίας Ανδρικοπούλου, με εικονογράφηση της Ελίζας Βαβούρη, εκδόσεις Καλέντη, γνωρίζουμε τον δάσκαλο Μπεσάρ. Αγαπούσε τα παιδιά και τα βιβλία. Με το κατακίτρινο ποδήλατό του με το μπλε κουδουνάκι και το κατακόκκινο καφάσι κουβαλούσε σε τόπους μακρινούς μια αγκαλιά βιβλία για μικρούς και μεγάλους. Ο πόλεμος ήταν δίπλα του, όμως κάθε φορά που ένα βιβλίο έφτανε στα χέρια ενός παιδιού, η ελπίδα έβρισκε χώρο να ανθίσει. Η ιστορία βασίζεται στην αληθινή ιστορία του Saber Hosseini, δασκάλου από το Αφγανιστάν, που μετέτρεψε το ποδήλατό του σε κινητή βιβλιοθήκη. Κάθε Σαββατοκύριακο πήγαινε σε απομακρυσμένα χωριά, όπου πολλά παιδιά δεν είχαν καν σχολείο και δεν γνώριζαν να διαβάζουν ή να γράφουν. Ο δάσκαλος δεν περίμενε να έρθουν τα παιδιά σε εκείνον. Πήγε εκείνος σε αυτά. Η μόρφωση και το βιβλίο είναι δικαίωμα όλων, όπου κι αν γεννήθηκαν. Όταν διαβάζουμε, μπαίνουμε στη θέση των ηρώων. Ζούμε μέσα από τα δικά τους μάτια την ανασφάλεια, τον φόβο, τη χαρά και την ελπίδα. Έτσι καταλαβαίνουμε ότι πίσω από κάθε πρόσωπο υπάρχει μια ιστορία, ακόμη και όταν ζει σε τόπο και συνθήκες πολύ διαφορετικές από τις δικές μας. Η ανάγνωση καλλιεργεί ενσυναίσθηση και η ενσυναίσθηση είναι η ρίζα του σεβασμού, της αλληλεγγύης και της ειρήνης. Το βιβλίο μας θυμίζει επίσης πόσο τυχεροί είμαστε που έχουμε σχολείο, βιβλιοθήκη και βιβλία και πόσο πολύτιμα είναι αυτά που συχνά θεωρούμε αυτονόητα. 

Την ανάγνωση του βιβλίου απόλαυσαν οι μαθητές/τριες της Γ΄ τάξης με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εκπαιδευτικών. 

Επιμέλεια: Μαρία Ταχτσόγλου ΠΕ70

 

Όταν οι γονείς χωρίζουν.....ιστορίες από τη ζωή των παιδιών

«Ο Σέλτον ανησυχεί» της Μαρίας Κωνσταντινοπούλου, εκδόσεις Κίτρινο Πατίνι είναι μια ιστορία που σκοπό έχει να βοηθήσει τα παιδιά να κατανοήσουν πως ο χωρισμός ενός ζευγαριού δεν είναι δική τους ευθύνη και πως η απόφασή τους δεν σχετίζεται με κάτι που έκαναν τα ίδια. Τους δείχνει πόσο ανακουφιστικό είναι να μοιράζονται τα συναισθήματά τους, αλλά κι έναν τρόπο να διαχειριστούν τη νέα πραγματικότητα και να αναζητήσουν όλα τα όμορφα πράγματα που θα συναντήσουν στη ζωή τους.
Πώς μπορούν οι γονείς να στηρίξουν την ψυχική υγεία των παιδιών; Η ασφάλεια ενός παιδιού κατά τη διάρκεια ενός διαζυγίου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο που οι γονείς διαχειρίζονται τη δική τους επικοινωνία και στάση. Ξεκάθαρη και ειλικρινής επικοινωνία: μιλήστε στα παιδιά με λόγια απλά, προσαρμοσμένα στην ηλικία τους. Εξηγήστε τους ότι ο χωρισμός αφορά αποκλειστικά στη σχέση των γονιών και ότι η αγάπη προς τα παιδιά παραμένει αναλλοίωτη. Ξεκάθαρη διαβεβαίωση ευθύνης: επαναλάβετε συχνά ότι δεν φταίνε τα παιδιά σε καμία περίπτωση για την απόφαση του διαζυγίου. Τα παιδιά συχνά ενοχοποιούν τον εαυτό τους. Διατήρηση της ρουτίνας: η προβλεψιμότητα στην καθημερινότητα (ώρες φαγητού, ύπνου, εξωσχολικών δραστηριοτήτων) προσφέρει στα παιδιά αίσθηση ασφάλειας. Αποφυγή συγκρούσεων μπροστά τους: η διατήρηση ενός πολιτισμένου κλίματος ή τουλάχιστον η αποφυγή της υποτίμησης του άλλου γονέα είναι ζωτικής σημασίας για την ψυχική τους ηρεμία. Ενεργός ακρόαση: ενθαρρύνετε τα παιδιά να εκφράσουν τα συναισθήματά τους (θλίψη, θυμό, φόβο) χωρίς να τα κρίνετε. Πώς διαχειρίζεται το σχολείο το θέμα του χωρισμού; Το σχολείο λειτουργεί συχνά ως ένα «ασφαλές λιμάνι» στη ζωή ενός παιδιού που βιώνει οικογενειακή αναστάτωση. Οι εκπαιδευτικοί και η διεύθυνση του σχολείου διαχειρίζονται το ζήτημα με εχεμύθεια, προστατεύοντας την ιδιωτικότητα της οικογένειας. Καλό είναι οι γονείς να ενημερώνουν διακριτικά τον δάσκαλο ή τη διεύθυνση του σχολείου για το διαζύγιο. Αυτό δεν γίνεται για να «στιγματιστεί» το παιδί, αλλά για να γνωρίζει το εκπαιδευτικό προσωπικό εάν υπάρξουν ξαφνικές αλλαγές στη συμπεριφορά του. Οι έμπειροι εκπαιδευτικοί μπορούν να προσφέρουν μια αγκαλιά κατανόησης ή να παραπέμψουν το παιδί στον σχολικό ψυχολόγο. Το σχολείο διατηρεί τα ίδια όρια και κανόνες συμπεριφοράς. Αυτή η συνέπεια λειτουργεί καθησυχαστικά, καθώς δείχνει στο παιδί ότι ο κόσμος γύρω του δεν έχει καταρρεύσει. Το σπίτι και το σχολείο αποτελούν μια "ομάδα υποστήριξης" για το παιδί. Όταν οι γονείς επικοινωνούν ανοιχτά (έστω και τυπικά) με τους εκπαιδευτικούς, το παιδί λαμβάνει το μήνυμα ότι οι ενήλικες συνεργάζονται για το καλό του.

Οι μαθητές/τριες της Β΄ τάξης ως μέλη της σχολικής μας βιβλιοθήκης συμμετείχαν με διαδραστικό τρόπο στην ανάγνωση του βιβλίου. Έδειξαν ενδιαφέρον, η ιστορία του Σέλτον δεν τους είναι άγνωστη, γνωρίζουν άλλα παιδιά ή βιώνουν τα ίδια στη ζωή τους παρόμοιες καταστάσεις με αυτές της ιστορίας του Σέλτον. Συζήτησαν, αναγνώρισαν συναισθήματα, ζωγράφισαν τον Ομπρελίνο Σέλτον να αγκαλιάζει τον φίλο του Σάμι και παραδέχθηκαν πως οι φίλοι είναι σημαντικοί στη ζωή του καθένα ξεχωριστά.
Ένα βιβλίο που πραγματεύεται το διαζύγιο και τις επιπτώσεις του στη συναισθηματική και ψυχολογική ζωή των παιδιών ευθυγραμμίζεται άμεσα με τον Στόχο 3: Καλή Υγεία και Ευημερία (Good Health and Well-being) των Ηνωμένων Εθνών. Ο Στόχος 3 δεν αφορά μόνο στη σωματική υγεία, αλλά δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ψυχική υγεία, τη συναισθηματική ισορροπία, την ψυχική ανθεκτικότητα, τη διαχείριση τραύματος. Ένα τέτοιο βιβλίο βοηθά τα παιδιά να κατανοήσουν τα συναισθήματά τους (φόβο, θλίψη, θυμό, σύγχυση), να αναπτύξουν μηχανισμούς προσαρμογής (coping strategies) και να διατηρήσουν την αίσθηση ασφάλειας σε μια περίοδο οικογενειακής μετάβασης.

Επιμέλεια: Μαρία Ταχτσόγλου ΠΕ70

Η νύχτα των πυγολαμπίδων

Το βιβλίο της Αλεξάνδρας Μητσιάλη, «Η νύχτα των πυγολαμπίδων», αναφέρεται σε σύγχρονα προβλήματα της εποχής μας και μιλά βαθιά στην παιδική ψυχή. Η ιστορία αφορά στην κλιματική κρίση και την ανάγκη για την προστασία του περιβάλλοντος. Παρακολουθώντας την απειλή που αντιμετωπίζει ένα μικρό νησί, καθώς οι πάγοι λιώνουν και η στάθμη της θάλασσας ανεβαίνει, το κείμενο ευαισθητοποιεί τα παιδιά για τις συνέπειες της υπερθέρμανσης του πλανήτη, καλλιεργώντας τον σεβασμό προς τη φύση. Ωστόσο, η ιστορία δεν περιορίζεται στην περιγραφή του κινδύνου, αλλά περνάει και στην αναγκαιότητα της δράσης μέσα από τις αξίες της συλλογικότητας και της συνεργασίας. Όταν τα παιδιά του νησιού ενώνονται για να αντιμετωπίσουν την απειλή, αναδεικνύεται η ανεκτίμητη αξία της ομαδικότητας, της αλληλεγγύης και του κοινού αγώνα, μια υπενθύμιση πως, αν και κανένας δεν μπορεί να αλλάξει τον κόσμο μόνος του, όλοι μαζί συνθέτουμε μια ανίκητη δύναμη. Οι πυγολαμπίδες μέσα στη νύχτα είναι η δύναμη της ελπίδας και το «φως» που μπορεί να διαλύσει τα πιο βαθιά σκοτάδια. Τέλος, η αφήγηση της ιστορίας ενδυναμώνει την παιδική φωνή. 

Την ανάγνωση του βιβλίου απόλαυσαν οι μαθητές/τριες της Γ΄ και Δ΄ τάξης. Ένας πλούτος λέξεων και περιγραφών έφερε στη σχολική αίθουσα πουλιά, ζώα, φυτά και λουλούδια από τα πέρατα του Πλανήτη σε μια συνάντηση- επανάσταση για την συνέχεια της ζωής πάνω στη Γη. 

Επιμέλεια: Μαρία Ταχτσόγλου ΠΕ70

Ντεντέκτιβ σχέσεων

Οι μαθητές/τριες της Γ΄ τάξης συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα για την ψυχική υγεία με τίτλο "Γινόμαστε ντεντέκτιβ σχέσεων". Οι μαθητές/τριες χωρισμένοι σε ομάδες συνεργάστηκαν μεταξύ τους με στόχο να μελετήσουν τα πιο συχνά προβλήματα που προκύπτουν στις σχέσεις των μαθητών στο σχολείο και να προσπαθήσουν να αναζητήσουν τις καλύτερες λύσεις. Κάθε ομάδα ανέλαβε να μελετήσει μία μελέτη – περίπτωσης, επιλέγοντας τυχαία μία κάρτα. Στη συνέχεια έγινε καταμερισμός ρόλων από τα μέλη κάθε ομάδας (αναγνώστης, γραμματέας, παρουσιαστής). Κατόπιν ακολούθησε η μελέτη του σεναρίου της κάρτας. Επόμενο βήμα ήταν να απαντήσουν στις ερωτήσεις που συνόδευαν κάθε σενάριο και να καταγράψουν τις απαντήσεις τους σε ένα χαρτί, που τους μοίρασε η εκπαιδευτικός. Κάθε ομάδα παρουσίασε τη δική της μελέτη περίπτωσης στις υπόλοιπες ομάδες και ακολούθησε σχετική συζήτηση.
Επιπλέον, οι μαθητές/τριες της Γ' τάξης έπαιξαν ένα αυτοσχέδιο επιτραπέζιο παιχνίδι με τίτλο "Πες μου για εσένα...". Σε αυτό το ιδιαίτερο "φιδάκι", κάθε τετράγωνο ήταν και μια πρόκληση για έκφραση. Τα παιδιά έριχναν το ζάρι, μετακινούσαν τα πιόνια τους και, φτάνοντας σε κάθε σταθμό, καλούνταν να συμπληρώσουν τις φράσεις. Ήταν μια ευκαιρία να μοιραστούν τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους και να ενισχύσουν την αυτοπεποίθησή τους μέσα σε ένα κλίμα ομαδικότητας και αποδοχής.
Επιμέλεια: Δήμητρα Μουντζή ΠΕ71& Δέσποινα Βροχίδου ΠΕ70

Παντομίμα συναισθημάτων

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας, οι μαθητές/τριες της Α' Τάξης συμμετείχαν σε μια διασκεδαστική, βιωματική δράση: Παντομίμα των συναισθημάτων. Με τη βοήθεια καρτών που απεικόνιζαν διάφορες εκφράσεις (χαρά, λύπη, θυμό, φόβο, ενθουσιασμό), τα παιδιά αναγνώρισαν και μιμήθηκαν τα συναισθήματα χρησιμοποιώντας μόνο τη γλώσσα του σώματος και τις εκφράσεις του προσώπου τους.

Επιμέλεια: Παναγιώτα Ανδρέου ΠΕ70 & Δήμητρα Μουντζή ΠΕ70

Ποιος θα γίνει αρχηγός;

Στο πυκνό και καταπράσινο Δάσος της Φοβέρας, οι Ασβοί δεν έπαιζαν με τα άλλα ζώα, ο Ελέφαντας κατάβρεχε όποιον περνούσε από μπροστά του και η Μαϊμού πετούσε μπανανόφλουδες στους περαστικούς. Κανείς δεν ήταν χαρούμενος! Αιτία ήταν τα μεγαλύτερα ζώα, που τρόμαζαν και φοβέριζαν τα μικρότερα κι αυτά με τα σειρά τους τα ακόμα πιο μικρά. Τα έσπρωχναν, τα κορόιδευαν, τους τραβούσαν τα μουστάκια και τ' αφτιά, τα τρόμαζαν τις νύχτες. Έτσι περνούσαν οι μέρες. Μέχρι που ένα πρωί ο Λαγός τούς κάλεσε όλους σε συμβούλιο, για να βρουν μια λύση. Όμως τα ζώα δεν ήξεραν να συζητούν, παρά μόνο να φωνάζουν και να τσακώνονται. 
Ένα βιβλίο που προάγει την ενσυναίσθηση και την κοινωνική ευαισθησία. Διαβάζοντας την ιστορία, συζητήσαμε και ανακαλύψαμε τι σημαίνει πραγματικά να είσαι ηγέτης και φίλος. Σημαίνει να ακούς τους άλλους με προσοχή, να νοιάζεσαι για τα συναισθήματά τους, να εμπνέεις και να βοηθάς την ομάδα, να σέβεσαι τη γνώμη των άλλων, να μένεις ψύχραιμος στις δυσκολίες. Η ψυχική μας υγεία είναι πολύ σημαντική! Για να νιώθουμε όλοι όμορφα και ασφαλείς στο σχολείο, χρειάζεται να στηρίζουμε ο ένας τον άλλον, να μοιραζόμαστε τις σκέψεις μας και να θυμόμαστε ότι όλοι έχουμε μια φωνή που αξίζει να ακουστεί.
Οι μαθητές/τριες της Γ΄ τάξης συμμετείχαν στην αναγνωστική εμπειρία του βιβλίου της Λιάνας Δενεζάκη, εκδόσεις Κίτρινο Πατίνι, αναγνωρίζοντας στον εαυτό τους συμπεριφορές των ζώων-πρωταγωνιστών της ιστορίας. Προβληματίστηκαν πως το αδιέξοδο των τσακωμών και των παρεξηγήσεων μόνον οι ίδιοι μπορούν να το αλλάξουν. Πρότειναν τρόπους, ώστε η ηρεμία και η χαρά της μοιρασιάς να γίνουν η καθημερινότητά τους. Στο πλαίσιο της Σχολικής μας Βιβλιοθήκης επιλέγουμε και διαβάζουμε βιβλία που μας ντύνουν με τα φτερά της αλλαγής.
Επιμέλεια: Μαρία Ταχτσόγλου ΠΕ70

Ψυχική ανθεκτικότητα

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας, οι μαθητές/τριες της Δ΄ Δημοτικού συμμετείχαν σε μια βιωματική δράση με στόχο την καλλιέργεια της ψυχικής ανθεκτικότητας και την ενίσχυση της ικανότητάς τους να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται δύσκολα συναισθήματα και καταστάσεις. Αρχικά, πραγματοποιήθηκε η ανάγνωση του βιβλίου «Μίλα μου» της Μαρίνας Γιώτη. Μέσα από το βιβλίο, τα παιδιά συζήτησαν για τα συναισθήματα των ηρώων, τις δυσκολίες που μπορεί να αντιμετωπίζει ένας άνθρωπος και τη σημασία του να μιλάμε για όσα μας απασχολούν και να ζητάμε βοήθεια, όταν τη χρειαζόμαστε. Στο δεύτερο μέρος της δράσης παρουσιάστηκε στα παιδιά το «Κουτί που με βοηθάει». Δίπλα στο κουτί υπήρχαν κάρτες με διαφορετικούς τρόπους αντιμετώπισης του άγχους και των δυσκολιών, όπως «θυμάμαι κάτι που έχω καταφέρει», «παίρνω βαθιές αναπνοές», «διαβάζω ένα βιβλίο» κ.ά. Κάθε παιδί διάλεξε την κάρτα που θεώρησε ότι θα μπορούσε να το βοηθήσει περισσότερο, όταν αντιμετωπίζει μια δύσκολη στιγμή. Όσα παιδιά επιθυμούσαν μοιράστηκαν με την ομάδα την επιλογή τους και εξήγησαν γιατί τη θεώρησαν βοηθητική. Η δράση ολοκληρώθηκε με το μήνυμα ότι όλοι οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν δυσκολίες και ότι η ψυχική ανθεκτικότητα δεν σημαίνει πως δεν δυσκολευόμαστε, αλλά ότι μαθαίνουμε να βρίσκουμε τρόπους να αντιμετωπίζουμε τις δυσκολίες, να ζητάμε βοήθεια και να συνεχίζουμε την προσπάθειά μας. Με τον τρόπο αυτό, το «Κουτί που με βοηθάει» λειτούργησε ως ένα συμβολικό «κουτί εργαλείων», μέσα στο οποίο τα παιδιά συγκέντρωσαν ιδέες και τρόπους που μπορούν να τους προσφέρουν στήριξη και ανακούφιση σε δύσκολες στιγμές. Τέλος, ασχοληθήκαμε με «το θερμόμετρο των συναισθημάτων». Τα παιδιά είδαν ένα θερμόμετρο με διαφορετικά επίπεδα έντασης συναισθημάτων. Τους δόθηκαν κάρτες με καθημερινές καταστάσεις, π.χ. «Έχω πολύ άγχος, γιατί αύριο θα παρουσιάσω μια εργασία μπροστά σε όλη την τάξη». Κάθε παιδί επέλεξε ποιο συναίσθημα μπορεί να νιώθει και πόσο έντονο είναι, τοποθετώντας την κάρτα στο αντίστοιχο σημείο του θερμομέτρου. Μετά συζητήσαμε : «Τι θα μπορούσε να βοηθήσει το παιδί να νιώσει καλύτερα;» Στόχος της δραστηριότητας ήταν να καταλάβουν ότι όλα τα συναισθήματα είναι φυσιολογικά και αποδεκτά, δεν νιώθουμε όλοι το ίδιο στην ίδια κατάσταση, η ψυχική υγεία δεν σημαίνει ότι είμαστε συνέχεια χαρούμενοι και πως μπορούμε να αναγνωρίζουμε αυτό που νιώθουμε και να ζητάμε βοήθεια και υποστήριξη, όταν τη χρειαζόμαστε.

Επιμέλεια: Μπουμπουλέντρα Πωλίνα-Νίκη ΠΕ70

Ο ιστός που μας ενώνει

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας (10 Οκτωβρίου), οι μαθητές/τριες των Α΄ Β΄ Γ΄ Δ΄ και Ε΄ ΣΤ΄ τάξεων συμμετείχαν σε συνεργατικές δραστηριότητες στο μάθημα της Φυσικής Αγωγής, με στόχο την ενίσχυση της ψυχικής ευεξίας, της συναισθηματικής έκφρασης και της ψυχικής ανθεκτικότητας. Μέσα από παιχνίδια όπως «Το ουράνιο τόξο των συναισθημάτων», «Ο ιστός που μας ενώνει» και «Κανείς μόνος», τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να εκφράσουν συναισθήματα, να επικοινωνήσουν, να εμπιστευτούν τους συμμαθητές τους και να δεχθούν τη συνεργασία και την αλληλοϋποστήριξη. Χωρίς νικητές και ηττημένους, αναδείχθηκε η αξία της αποδοχής, της ενσυναίσθησης και της συμμετοχής όλων, δημιουργώντας ένα θετικό και ασφαλές κλίμα για κάθε παιδί. «Μαζί είμαστε πιο δυνατοί! Ακούμε, σεβόμαστε, συνεργαζόμαστε και στηρίζουμε ο ένας τον άλλον!». Η ψυχική υγεία καλλιεργείται καθημερινά μέσα από τις σχέσεις μας και τις μικρές πράξεις φροντίδας που μεταμορφώνουν το σχολείο σε μια κοινότητα αποδοχής και αλληλεγγύης.

Επιμέλεια: Λεωνίδα Ελένη ΠΕ11

Η καλοσύνη ως δρόμος προς την ψυχική ευεξία

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας, οι μαθητές/τριες της Β΄ Δημοτικού συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα με στόχο την καλλιέργεια της ενσυναίσθησης, της καλοσύνης και της συναισθηματικής ευεξίας. Αφετηρία αποτέλεσε η αφήγηση του βιβλίου ''Η αλφαβήτα της καλοσύνης'', η οποία συνοδεύτηκε από παράλληλη παρουσίαση στον διαδραστικό πίνακα. ''Η αλφαβήτα της καλοσύνης'' είναι της Samantha Berger, με εικονογράφηση της Ekaterina Trukhan, κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις Εκδόσεις Μίνωας, σε μετάφραση της Ιωάννας Μπαμπέτα - Μπακιρτζή.

Για κάθε γράμμα του αλφάβητου αναδείχθηκε μια πράξη καλοσύνης, μέσα από την οποία μπορούμε να βιώσουμε την ηρεμία και να γνωρίσουμε καλύτερα τον εαυτό μας. Παράλληλα με την αφήγηση, το αλφάβητο καταγράφηκε στον πίνακα της τάξης και εμπλουτίστηκε με αντίστοιχες λέξεις. Ακολούθησε συζήτηση, κατά την οποία τα παιδιά μοιράστηκαν σκέψεις και εμπειρίες, ενώ στη συνέχεια κλήθηκαν να ζωγραφίσουν μια πράξη καλοσύνης. Η δράση ολοκληρώθηκε με μια προσωπική αποστολή: κάθε μαθητής και μαθήτρια ανέλαβε να πραγματοποιήσει τουλάχιστον μία πράξη καλοσύνης καθημερινά για μία εβδομάδα, μεταφέροντας τα μηνύματα της δράσης στην καθημερινή του ζωή.
Επιμέλεια: Μιχαέλα Πάτσιου ΠΕ71 & Θεόδωρος Καρασαλίδης ΠΕ70

Ιστορίες συναισθηματικής έκφρασης

Στο πλαίσιο των δράσεων για την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας, οι μαθητές/τριες της Α' τάξης συμμετείχαν σε μια ξεχωριστή εκπαιδευτική και συναισθηματική εμπειρία, με αφορμή το πολυαγαπημένο βιβλίο «Το αγόρι, ο τυφλοπόντικας, η αλεπού και το άλογο» του Charlie Mackesy. Μέσα από την ανάγνωση του βιβλίου και τον διάλογο, τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να επεξεργαστούν θεμελιώδεις αξίες: τη δύναμη της καλοσύνης, της φιλίας, της αποδοχής της διαφορετικότητας, του θάρρους και τη σημασία της συναισθηματικής έκφρασης. Η συγκεκριμένη δραστηριότητα υπενθύμισε σε μικρούς και μεγάλους ότι η καλλιέργεια της ψυχικής ανθεκτικότητας και η φροντίδα του εσωτερικού μας κόσμου αποτελούν προτεραιότητα κάθε στιγμή της σχολικής και οικογενειακής μας ζωής.

Επιμέλεια: Παναγιώτα Ανδρέου ΠΕ70 & Δήμητρα Μουντζή ΠΕ71

Φροντίζω την ψυχική μου υγεία – Καλλιεργώ την ενσυναίσθηση

Οι μαθητές/τριες της Ε΄ και Στ΄ τάξης συνεργάστηκαν σε μια δράση αφιερωμένη στην ψυχική υγεία με βασικό στόχο να γνωρίσουν την έννοια της ψυχικής ευεξίας και να προβληματιστούν καλλιεργώντας την αξία της ενσυναίσθησης. Η δράση ξεκίνησε με μια εισαγωγική συζήτηση όσον αφορά στην έννοια της ''ψυχής'' και την ποικιλία των συναισθημάτων που βιώνουμε καθημερινά. Ακολούθησε η προβολή της ταινίας μικρού μήκους ''Trouble Brewing'' και οι μαθητές συμμετείχαν σε ένα διαδραστικό κουίζ, αναγνωρίζοντας τα συναισθήματα των ηρώων και αναλύοντας τις αντιδράσεις τους. Η δημιουργικότητα και η συνεργασία εκφράστηκαν μέσα από τις εξής δραστηριότητες:
1. ''Το Κουτί των Συναισθημάτων'', οι μαθητές δημιούργησαν ομαδικά το δικό τους ''κουτί'', αλληλεπίδρασαν με τα συναισθήματα που έκρυβε μέσα και κατέγραψαν σύντομες, πρακτικές ιδέες για την αυτοβελτίωση και την προστασία της ψυχικής ισορροπίας

2. Εικαστική Αφίσα: αποτύπωσαν συλλογικά τα συναισθήματα του κουτιού σε μια πρωτότυπη αφίσα, εκφράζοντας με το δικό τους καλλιτεχνικό βλέμμα, όσα συζητήθηκαν
3. Δραστηριότητα ''Έχεις Γράμμα!'': κάθε παιδί έγραψε ένα γράμμα ή φιλοτέχνησε μια ζωγραφιά για κάποιον/α συμμαθητή/τριά του, προσφέροντας λόγια συμπαράστασης και ενθάρρυνσης.

Επιμέλεια: Χριστίνα Κωνσταντινίδου ΠΕ70, Ιουλία Ορφανίδου ΠΕ70, Αθανάσιος Παπαγεωργίου ΠΕ70.50

Η Σχολική μας Βιβλιοθήκη απλώνει το δίχτυ της αγάπης

Η Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας αποτελεί αφορμή για να συζητήσουμε με τους μαθητές μας για τον εσωτερικό τους κόσμο, η δε επιλογή του λογοτεχνικού βιβλίου «Ο Λυκούργος και το δίχτυ της αγάπης» της συγγραφέως Ευδοκίας Σκορδαλά - Κακατσάκη, σε εικονογράφηση της Ελίζας Βαβούρη, Εκδόσεις Άγκυρα για τους μαθητές της Γ΄ τάξης αποτελεί ένα εξαιρετικό εκπαιδευτικό εργαλείο για την αποενοχοποίηση των αρνητικών συναισθημάτων και την ενίσχυση της ενσυναίσθησης. Σε αυτή την ηλικία (8-9 ετών), τα παιδιά αρχίζουν να βιώνουν πιο σύνθετες κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Η ιστορία του Λυκούργου προσφέρει έναν ασφαλή και τρυφερό τρόπο για να προσεγγίσουν έννοιες όπως η μοναξιά, η αποδοχή, η συναισθηματική στήριξη, η απώλεια, το πένθος. Η ανάγνωση και η συζήτηση στην τάξη αναδεικνύουν κρίσιμους άξονες για την ψυχική ανθεκτικότητα των παιδιών.
Ο συμβολισμός του διχτυού: το «δίχτυ» οπτικοποιεί με τον καλύτερο τρόπο το ανθρώπινο υποστηρικτικό δίκτυο. Τα παιδιά αντιλαμβάνονται ότι, όπως ένας ακροβάτης χρειάζεται δίχτυ ασφαλείας για να μην χτυπήσει εάν πέσει, έτσι και εμείς χρειαζόμαστε τους ανθρώπους μας, όταν "πέφτουμε" ψυχολογικά, όταν νιώθουμε θλίψη, άγχος ή φόβο. 

Αναγνώριση του προσωπικού δικτύου: η συζήτηση επιτρέπει στους μαθητές να εντοπίσουν ποιοι πλέκουν το δικό τους δίχτυ αγάπης, γονείς, παππούδες, δάσκαλοι, φίλοι, ακόμα και κατοικίδια. Αυτό τους προσφέρει την αίσθηση της ασφάλειας και του ανήκειν. 

Το βιβλίο μετατοπίζει την εστίαση από το "ποιος με βοηθάει" στο "πώς μπορώ να βοηθήσω εγώ". Οι μαθητές της Γ' τάξης συνειδητοποιούν ότι μπορούν και οι ίδιοι να γίνουν μια "κλωστή" στο δίχτυ αγάπης ενός συμμαθητή τους που νιώθει αποκλεισμένος ή στεναχωρημένος. Μέσα από τον χαρακτήρα του Λυκούργου, τα παιδιά κατανοούν ότι είναι φυσιολογικό και ανθρώπινο να ζητάμε βοήθεια. Τα αρνητικά συναισθήματα δεν είναι κάτι που πρέπει να κρύβουμε, αλλά κάτι που μοιραζόμαστε για να ελαφρύνει το βάρος τους.

Η Σχολική μας Βιβλιοθήκη θα φιλοξενήσει ποικίλες δραστηριότητες που υποστηρίζουν την ψυχική υγεία παιδιών και ενηλίκων.

Επιμέλεια: Μαρία Ταχτσόγλου ΠΕ70